Gdzie są szczątki gen. Tadeusza Rozwadowskiego? Tego nie wie nikt!


W 2011 r. pojawiła się informacja jakoby grób gen. Tadeusza Rozwadowskiego na cmentarzu Obrońców Lwowa jest pusty. Dziś tę wiadomość oficjalnie potwierdziła nam Rada Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa. Jednak szanse na odnalezienie obecnego miejsca pochówku generała jest praktycznie niemożliwe.

Cmentarz Orląt Lwowskich, 2009 / fot. Gryffindor, CC-BY-SA-3.0

ROPWiM o sprawie pustego grobu gen. Rozwadowskiego wie od Jan Franczuka - Prezesa Towarzystwa Opieki nad Grobami Wojennymi. Franczuk miał się nią podzielić tę informacją w trakcie podczas pogrzebu abp. Józefa Teodorowicza w czerwcu 2011 r.

Szczątki prawdopodobnie potajemnie wydobyto z grobów na Cmentarzu Orląt i przeniesiono do prywatnych grobowców na nieodległym cmentarzu Łyczakowskim aby uchronić je przed profanacją w trakcie prowadzonej w latach 70-tych dewastacji cmentarza przez sowietów. Tę ekshumację przeprowadziło wąskie grono osób, z którego dzisiaj nie żyje nikt.

„W chwili obecnej staramy się z powrotem przenosić odnalezione szczątki na miejsca pierwotnego pochówku.” - powiedział nam Adam Kaczyński z Wydziału Zagranicznego Rady OPWiM.

O sprawie w lipcu 2011 r. jako pierwszy pisał Jacek Marczyński z Piaseczna, badacz współczesnych dziejów, który w liście do Rady prosił o:

„potwierdzenie tych wiadomości   oraz  o informację czy Rada zajmie się  ustaleniem aktualnych miejsc ich pochówku i zorganizowaniem ponownego przeniesienia na Cmentarz Obrońców Lwowa.”

Jednak  wówczas ROPWiM: „nie posiadała żadnych informacji odnośnie przenoszenia szczątków oraz miejsca ich obecnego spoczynku.”

Rada próbowała zweryfikować tę informację, ale nie udało się jej dotrzeć do żyjących wiarygodnych świadków. Jednak z informacji obecnie posiadanych przez ROPWiM jednoznacznie wynika, że grobowiec jest pusty - o czym poinformował nas Kaczyński. O możliwość ekshumacji grobowca musiałaby zadecydować Rada, gdyż „IPN nie zajmuje się takimi sprawami poza granicami Polski, jedyną instytucją władną podjąć działania jest w tym wypadku ROPWiM” - powiedział nam dr  hab. Krzysztof Szwagrzyk z IPN.

Gen. Rozwadowski i abp. Teodorowicz nie byli jedynymi, których szczątki przeniesiono. ROPWiM ma jeszcze informację na temat ks. Gerarda Szmyda - spoczywa w tym samym grobowcu gdzie pochowane były szczątki abp. Teodorowicza. „W tym roku zamierzamy przenieść go na pierwotne miejsce pochówku.” - powiedział Kaczyński. Ponadto mówi się jeszcze o zmianie pochówku gen. Wacława Iwaszkiewicza i brygadiera Czesława Mączyńskiego.

Smutne jest, że gdy szczątki  Józefa Piłsudskiego spoczywają wśród królów w kryptach Zamku Królewskiego na Wawelu, to miejsce pochówku równie zasłużonego gen. Rozwadowskiego nie jest znane i szanse na jego odnalezienie są iluzoryczne. Trudno sobie wyobrazić przekopanie całego Cmentarz Łyczakowski, gdy nie ma nawet przybliżonego obszaru poszukiwań. Ponowny pochówek byłby idealną okazją do przywrócenia zbiorowej pamięci „zapomnianego generała”.

Dlatego Rada prosi o przekazanie jej wszelkich informacji mogących pomóc w odnalezieniu obecnego miejsca pochówku szczątków gen. Rozwadowskiego.

Rozwadowski

Gen. Tadeusz Rozwadowski

Gen. Tadeusz Rozwadowski (1866-1928) jest jednym z najwybitniejszych generałów w historii Wojska Polskiego. Obrońca oblężonego Lwowa, którego z powodzeniem bronił mimo nikłych sił i długiego braku wsparcia - „Powziąłem niezłomną decyzję raczej zginąć z załogą niż w myśl rozkazu Naczelnego Dowództwa opuścić Lwów” - mówił w swoich wspomnieniach. Następnie przeniesiony decyzją Piłsudskiego na stanowisko szefa Polskiej Misji Wojskowej w Paryżu, z której powrócił w krytycznym momencie wojny polsko-bolszewickiej w 1920 r. Jako Szef Sztabu faktycznie dowodził obroną stolicy, a także opracował rozkaz operacyjny specjalny nr 10 000, będący ostateczną modyfikacją planu zwycięskiej bitwy warszawskiej. Był także Przewodniczącym Komitetu Organizacyjnego Budowy Pomnika Nieznanego Żołnierza w Warszawie. Odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Wojennego Virtuti Militari. Podczas zamachu majowego był dowódcą wojsk rządowych, broniących konstytucyjnego porządku państwa. Za swoją postawę był bezprawnie więziony. Według historyków przyczyną jego śmierci było otrucie. Jednak zakazanie przez ówczesne władze wykonania sekcji zwłok nie pozwala na ostateczne potwierdzenie tej wersji. Zgodnie ze swoją ostatnią wolą został pochowany na Cmentarzu Obrońców Lwowa, który wówczas był częścią Polski. O gen. Rozwadowskim opowiada film dokumentalny „Zapomniany generał. Tadeusz Jordan Rozwadowski”.

Te artykuły również mogą Cię zainteresować:
Znajdujące się w portalu artykuły nie zawsze prezentują opinie zgodne ze stanowiskiem całej redakcji. Zachęcamy do dyskusji nad treścią przeczytanych artykułów, by to zrobić wystarczy podać swój nick i wysłać komentarz. O naszych artykułach możesz także porozmawiać na naszym forum. Możesz także napisać własny artykuł i wysłać go na adres naszej redakcji.

16 komentarzy

  1. Gorol napisał(a):

    Nasze państwo powinno zrobić ABSOLUTNIE WSZYSTKO, by odnaleźć obecne miejsce pochówku generała!

    • Luucjan napisał(a):

      „Nasze Państwo” nie istnieje i ma gdzieś bohaterów narodowych. Dzisiaj autorytetami są Michnik, Kuroń i Geremek, a nie osoby które poświęciły całe życie bezinteresownie dla Polski. Polska władza nie zrobiła nic dla Polaków z Kresów bo jest to historia niewygodna, tak jak niewygodna była dla bolszewików po 1945. Wolą bratać się z banderowcami w imię polskiej racji stanu, która obecnie polega na opluwaniu to co kiedyś w narodzie było wielkie i nietykalne. ROPWiM jedyne co potrafiła zrobić w kwestii zapomnianych bohaterów spoczywających na Łyczakowie to godnie pogrzebać Józefa Teodorowicza o pochówek którego Polacy ze Lwowa zabiegali od wielu lat. Potem wydała oświadczenie, że „podjęła kroki” w celu odnalezienia kolejnych szczątek osób przeniesionych w inne miejsca pochówku w latach ’70, a kroki te polegały wyłącznie na rozmowie z Panią Potocką ze Lwowa, która mimo sędziwego wieku może wiedzieć co nieco w tej sprawie. Do tej pory Rada wie w tej kwestii mniej niż potoczny obywatel jakim jestem chociażby ja i który wie, że sprawa nie dotyczy tylko gen. Rozwadowskiego czy biskupa Teodorowicza. W latach ’70 Maria Tereszczak, ostatnia strażniczka z wielce zasłużonego i zapomnianego Stowarzyszenia Straży Mogił Polskich Bohaterów we Lwowie, która po wojnie pozostała w tym polskim jak kamień na kamieniu mieście, uratowała od zagłady szczątki także: gen. Wacława Iwaszkiewicza, brygadiera Czesława Mączyńskiego, księdza Gerarda Szmyda, pierwszych polskich pilotów Stefana Bastyra, Stefana Steca, Władysława Torunia. Gdyby polskie władze wykazały choć minimum ludzkiej przyzwoitości dziś wiadomo byłoby gdzie Oni aktualnie spoczywają, a tak Ci co wiedzieli w zapomnieniu i ubóstwie poumierali zabierając tajemnicę do grobu. Odchodzą wielcy zostają miernoty, które do tego pasożytniczo zżerają i niszą tysiącletnią historię tego kraju.

      Lwowie ukochany oni Cię zapomnieli, ale wiedz, że puki żyją Ci obecnie marginalizowani za swoja postawę patriotyczną pamięć o Twojej polskości i dokonaniach dla Ojczyzny nie zaginie i nieść się będzie dalej.

  2. ad napisał(a):

    w artykule znajduje się drobny błąd - gen. Rozwadowski urodził się w 1866 roku.
    pozdrawiam 🙂

  3. Daro napisał(a):

    Zacznijmy od zdjęć archiwalnych Łyczakowa. Moim zdaniem grób gen. Rozwadowskiego przed wojną znajdował się w zupełnie innym miejscu niż ten obecny, który jest pusty. Ten przedwojenny miał ogromny, monumentalny pomnik.
    Szczątki generała będzie bardzo trudno odnaleźć, ale nie jest to niemożliwe. Zresztą, we Lwowie znajduje się sporo pamiątek po generale. Wystarczy odrobinę chęci, żeby sprawdzić lwowskie muzea. W jednym z nich jest rogatywka Rozwadowskiego wzór z 1919 roku. Problem jest tylko taki, że ROPWiM ma to gdzieś, oni wolą stawiać pomniki bolszewikom, co ich obchodzi jakiś Rozwadowski, zwykły sztabowiec jakich setki, kukiełka w ręku genialnego wodza Piłsudskiego (ostatni fragment mojej wypowiedzi to oczywiście ironia).

  4. Ginet napisał(a):

    1. Zdaniem historyków został otruty? Na pewno zdaniem wszystkich obiektywnych historyków? 2. Równie zasłużony jak Piłsudski? Nie powiedziałbym. Jest różnica między Szefem Sztabu a twórcą odrodzonego wojska i zwycięskim Naczelnym Wodzem oraz politykiem, który ukrócił sejmową anarchię.

    • rycerz1984 napisał(a):

      Twórcą odrodzonego Wojska Polskiego i jego pierwszym dowódcą był gen. Rozwadowski piłsudczykowski pajacu. Jak Rozwadowski tworzył polską armię, twój bożek siedział jeszcze w Magdeburgu.

  5. Gienek napisał(a):

    szczątki generała Rozwadowskiego są najprawdopodobniej w grobie rodzinnym Rozwadowskich lub w grobowcu Leona Sierakowskiego. problem w tym, że nikt nie chce tego sprawdzić. W grobowcu L. Sierakowskiego są tez najprawdopodobniej szczątki gen. Cieńskiego.

  6. Jarek napisał(a):

    A póki co warto poznać wspomnienia generała własnie wydane, prawie 1000 stron lektury dla wszystkich zainteresowanych I wojną światową: http://www.dig.com.pl/index.php?s=karta&id=1140

  7. Jacek napisał(a):

    Przeczytałem książkę M. Patelskiego - Generał Rozwadowski - Żołnierz i Dyplomata która wywarła na mnie ogromne wrażenie i spowodowała dalsze poszukiwanie podobnych pozycji tamtego okresu - jeśli chodzi o moją ocenę gen. Rozwadowskiego to jest Hetmanem XIX-XX w który chyba nie ma sobie równych

  8. Bilbo napisał(a):

    Powiem szczerze, że histeria na temat gen. Rozwadowskiego staje się po prostu śmieszna. A od tamtych czasów minęło przecież prawie 100 lat.

    • Jacek napisał(a):

      Smiesznym jest to jak na siłę dalej podtrzymuje się --legende ---Piłsudskiego . gdyby nie Rozwadowski dziś dla nas by nie było

  9. Bilbo napisał(a):

    Ha, ha, ha.

  10. Anonim napisał(a):

    zakończymy stawianie pomników Piułdskiemu zwycięztwo 1920 roku zawdzięczamy tylko Gen Rozwadowskieiemu, pokażcie nam jego grób i jemu stawiajcie pomnniki

  11. ted napisał(a):

    sukcesu zwycięstwa nie powinno się przypisywać tylko jednej osobie bo zasługi gen. Rozwadowskiego są zapewne niewątpliwe , ale inni też mieli swój udział i należy chyba przyjąć , że to był sukces całego sztabu

Zostaw własny komentarz