Wiek XIX to czas uporządkowywania spraw po Rewolucji Francuskiej i rządach Napoleona. Ten burzliwy okres zaczął się od Kongresu Wiedeńskiego. Był to okres zrywów rewolucyjnych i narodowościowych. To także wiek narodzin nowych idei politycznych, rewolucji przemysłowej w Anglii, wzmacniania się USA oraz początków nowego międzynarodowego konfliktu…
Kategoria: XIX wiek, I wś
Lista hańby Orderu Orła Białego. Ci ludzie nie zasłużyli na najwyższe polskie odznaczenie
Order Orła Białego jest najwyższym odznaczeniem Rzeczypospolitej. W jego dziejach pojawiają się jednak nazwiska, które brzmią jak policzek wymierzony polskiej historii. Katarzyna II, Mikołaj Repnin, Aleksander Suworow, Iwan Paskiewicz, Jakob Sievers czy Konstanty Pawłowicz nie służyli Polsce. Byli ludźmi imperium, które łamało polską suwerenność i pilnowało, by Rzeczpospolita nie podniosła się z zależności.
Pożar Moskwy 1812. Triumf Napoleona, który zamienił się w pułapkę
14 września 1812 roku Napoleon stanął u bram Moskwy. Po tygodniach marszu, po krwawej bitwie pod Borodino, po niezliczonych wsiach i miastach opuszczanych przez Rosjan, miał przed sobą cel, który w jego wyobraźni powinien zakończyć kampanię. Nie była to formalna stolica imperium - tą od czasów Piotra Wielkiego był Petersburg - ale była stolicą dawną, […]
460 ludzi przeciw armii Zulusów. Bitwa nad Krwawą Rzeką, która zmieniła historię Południowej Afryki
6 grudnia 1838 roku nad rzeką Ncome w dzisiejszej Republice Południowej Afryki około 460 burskich osadników odparło atak wielotysięcznej armii Zulusów. Bitwa nad Krwawą Rzeką (Blood River) przeszła do historii jako jedno z najbardziej nierównych starć epoki kolonialnej: po stronie zwycięzców trzech rannych, po stronie pokonanych ponad trzy tysiące zabitych. Przez następne stulecia data ta […]
Elisha Otis - wynalazca bezpiecznych wind, które umożliwiły budowę wieżowców
Elisha Otis był amerykańskim wynalazcą, który dokonał przełomu w dziejach budownictwa pionowego. To on opracował pierwszy skuteczny mechanizm bezpieczeństwa do wind, dzięki któremu kabina nie spadała nawet w razie zerwania liny. Jego pomysł - zapadkowy hamulec bezpieczeństwa - sprawił, że korzystanie z wind stało się bezpieczne, a wznoszenie wysokich budynków stało się możliwe.
Największy skok w historii sztuki. Jak Vincenzo Peruggia ukradł Mona Lisę i uczynił ją sławną
W sierpniu 1911 roku z paryskiego Luwru zniknął najsłynniejszy obraz świata - Mona Lisa Leonarda da Vinci. Arcydzieło wyniósł niepostrzeżenie były pracownik muzeum, włoski rzemieślnik Vincenzo Peruggia. Kradzież w Luwrze wywołała międzynarodową sensację, a szeroko opisywana przez prasę historia sprawiła, że Mona Lisa z dzieła znanego głównie historykom sztuki stała się popularną ikoną kultury.
Josephine Cochrane - służba tłukła jej zastawę, więc wymyśliła zmywarkę
Josephine Cochrane zasłynęła jako wynalazczyni pierwszej praktycznej zmywarki do naczyń. To właśnie w odpowiedzi na problem tłukących się filiżanek i talerzy w wielkim domu Cochranów urodził się pomysł na maszynę myjącą naczynia. Zamiast powtarzać czasochłonny, ręczny proces zmywania, Josephine zaprojektowała urządzenie wykorzystujące silny strumień wody i ruchomą platformę. Jej projekt opatentowała w 1886 roku, a […]
James Garfield kontra Charles Guiteau - dramat prezydenta i szaleńca, który zmienił historię USA
James Abram Garfield i Charles J. Guiteau to ich połączył tragiczny splot losów, który na zawsze odmienił historię Stanów Zjednoczonych. Jeden był 20. prezydentem USA - weteranem wojny secesyjnej i człowiekiem idei. Drugi - niespełnionym prawnikiem i fanatykiem przekonanym, że działa z Bożego nakazu. Ich spotkanie zakończyło się na dworcu w Waszyngtonie 2 lipca 1881 […]
Clarence Birdseye - człowiek, dzięki któremu mamy mrożonki
Clarence Birdseye nie był pierwszą osobą, która zamrażała jedzenie, lecz to on sprawił, że mrożonki stały się powszechnie dostępne. Urodzony w Brooklynie w 1886 r. biolog‑amator i poszukiwacz przygód marzył o przyrodniczych wyprawach. Pracując dla rządu Stanów Zjednoczonych trafił na Daleką Północ, gdzie obserwując, jak Inuici w chłodnym wietrze błyskawicznie mrożą świeżo złowione ryby, zrozumiał, […]
Franz Kafka - życie, choroba i twórczość autora Procesu
Franz Kafka urodził się 3 lipca 1883 r. w czeskiej Pradze jako pierworodny syn żydowskich mieszczan Hermanna Kafki i Julii Löwy. W XX w. jego nazwisko stało się synonimem poczucia bezsilności wobec systemu, a jego proza zaczęła symbolizować absurd nowoczesnej biurokracji i alienację jednostki. Aby zrozumieć fenomen określenia „kafkowski”, należy spojrzeć na życie pisarza: traumatyczne dzieciństwo, […]
George Sand - niepokorna pisarka i jej związek z Chopinem
George Sand, czyli Amantine Lucile Aurore Dupin, była francuską pisarką, która stała się symbolem emancypacji kobiet i radykalnego myślenia w XIX wieku. Jej życie osobiste, w tym burzliwy romans z Fryderykiem Chopinem, budziło tyle samo emocji, co jej twórczość literacka. George Sand łamała zasady, które miały trzymać kobiety w cieniu. Pisała, kochała i żyła tak, jak chciała.
