Pomnik gen. Tadeusza Rozwadowskiego stanie w Warszawie. Wybrano zwycięski projekt |
Przed budynkiem Sztabu Generalnego Wojska Polskiego w Warszawie stanie pomnik jednego z najwybitniejszych dowódców odrodzonej Polski - gen. broni Tadeusza Jordan-Rozwadowskiego. Zwycięzcą konkursu na koncepcję monumentu został rzeźbiarz Zbigniew Mikielewicz, którego projekt zdobył najwyższą ocenę sądu konkursowego. Nowy pomnik ma zostać odsłonięty jeszcze w 2026 roku przed głównym wjazdem na dziedziniec Sztabu Generalnego Wojska Polskiego w Warszawie.
Zwycięski projekt pomnika
Zwycięski projekt pomnika gen. Tadeusza Rozwadowskiego w Warszawie
Konkurs na koncepcję pomnika rozstrzygnął sąd konkursowy powołany przez Ministerstwo Obrony Narodowej. Najwyższą ocenę - 82,5 punktu - uzyskała praca zgłoszona przez rzeźbiarza Zbigniewa Mikielewicza. Kolejne miejsca zajęli Jacek Kiciński, Karol Badyna, Dariusz Kraszewski, Piotr Kudelski oraz Bronisław Krzysztof.
Zgodnie z założeniami konkursu monument ma mieć formę reprezentacyjnej figury generała ustawionej na cokole, harmonijnie wpisanej w przestrzeń przed budynkiem Sztabu Generalnego. Wysokość całej kompozycji - razem z postumentem - nie powinna przekraczać 5-6 metrów.
Pomnik będzie skierowany frontem w stronę ulicy Rakowieckiej. W projekcie przewidziano również uporządkowanie otoczenia: zieleń, elementy małej architektury i punktowe oświetlenie, które mają podkreślać reprezentacyjny charakter miejsca.
Nowy monument ma przypominać o jednym z kluczowych twórców struktur dowodzenia Wojska Polskiego po odzyskaniu niepodległości w 1918 roku.
Kim był generał Tadeusz Jordan-Rozwadowski
Tadeusz Jordan-Rozwadowski urodził się 19 maja 1866 roku w Babinie pod Kałuszem. Karierę wojskową rozpoczynał w armii austro-węgierskiej, gdzie dosłużył się stopnia generała i zasłynął jako utalentowany artylerzysta oraz autor nowatorskich koncepcji użycia artylerii na polu walki.
Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 roku został powołany na stanowisko szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego i odegrał ważną rolę w organizowaniu struktur armii.
W czasie wojny polsko-bolszewickiej w 1920 roku współtworzył plan strategiczny, który doprowadził do zwycięstwa w Bitwie Warszawskiej. Jest architektem tego zwycięstwa. Jako szef sztabu przygotował m.in. rozkaz operacyjny oznaczony numerem 10 000 - jeden z kluczowych dokumentów planowania działań przeciw Armii Czerwonej.
Po wojnie pełnił funkcje inspektorskie w Wojsku Polskim i angażował się w rozwój polskiej kawalerii. W czasie przewrotu majowego w 1926 roku opowiedział się po stronie legalnych władz państwa i dowodził oddziałami broniącymi konstytucyjnego rządu Wincentego Witosa przed siłami Józefa Piłsudskiego. Po zwycięstwie obozu Piłsudskiego został aresztowany i przez kilka miesięcy przetrzymywany bez wyroku w wojskowym więzieniu na Antokolu w Wilnie. Zmarł 18 października 1928 roku w Warszawie, a jego ciało spoczęło na Cmentarzu Obrońców Lwowa na Łyczakowie.
Upamiętnienie pierwszego szefa Sztabu Generalnego
Budowa pomnika ma być symbolicznym uhonorowaniem postaci, która odegrała ogromną rolę w tworzeniu struktur dowodzenia Wojska Polskiego i w zwycięstwie nad bolszewicką Rosją w 1920 roku.
Monument stanie w miejscu szczególnie symbolicznym - przed siedzibą Sztabu Generalnego, instytucji, której organizację Rozwadowski współtworzył w pierwszych miesiącach niepodległości.
Jeśli harmonogram zostanie dotrzymany, pomnik generała zostanie odsłonięty jeszcze w tym roku i stanie się jednym z najważniejszych nowych upamiętnień dowódców Wojska Polskiego w przestrzeni Warszawy.
Realizacja zapowiedzi ministra obrony. Pomnik generała Rozwadowskiego w Warszawie
Warto dodać, że budowa pomnika jest również realizacją wcześniejszych zapowiedzi ministra obrony narodowej Władysława Kosiniaka-Kamysza, który wielokrotnie deklarował powstanie takiego upamiętnienia w Warszawie. Postać generała Tadeusza Jordan-Rozwadowskiego zajmuje szczególne miejsce w pamięci środowisk ludowych. W czasie przewrotu majowego w 1926 roku generał opowiedział się po stronie legalnych władz państwa i stanął w obronie konstytucyjnego rządu Wincentego Witosa, przeciwko zbrojnym oddziałom Józefa Piłsudskiego. W tradycji ruchu ludowego Rozwadowski pozostaje jednym z symboli lojalności wobec państwa prawa i legalnych instytucji II Rzeczypospolitej.
Lubisz czytać nasze historie?
Na historia.org.pl codziennie opowiadamy dzieje Polski i świata tak, jak na to zasługują - rzetelnie, pasjonująco, z szacunkiem do faktów. Ale żadna opowieść nie przetrwa bez tych, którzy chcą jej słuchać i ją wspierać.
Postaw nam wirtualną kawę - to darowizna, która realnie pomaga nam działać dalej. To dzięki takim gestom możemy nadal pisać o zwycięstwach, bohaterach i wydarzeniach, które zbudowały naszą tożsamość.
