Jan Lande
Artykuł autorstwa:
Zwrot tablicy Fryderyka II w Kostrzynie nad Odrą. Historia i pytania o formę upamiętnienia
Na sobotę 24 stycznia 2026 roku na Starym Mieście w Kostrzynie nad Odrą zaplanowano uroczystość przekazania fragmentu tablicy pamiątkowej księcia Fryderyka Hohenzollerna, późniejszego króla Prus Fryderyka II, związanego z jego pobytem w mieście w latach 1730-1732. Wydarzenie zaplanowano na godzinę 12:00 w Bramie Berlińskiej. Zabytek zostanie przekazany do zbiorów Muzeum Twierdzy Kostrzyn. Wydarzeniu ma towarzyszyć […]
Zmarł prof. Andrzej Paczkowski (1938-2026). Był wybitnym badaczem historii PRL
W sobotę, 3 stycznia 2026 r. w Warszawie zmarł prof. Andrzej Paczkowski, wybitny polski historyk najnowszej historii, profesor nauk humanistycznych i ceniony badacz dziejów XX wieku. Miał 87 lat. Prof. Paczkowski urodził się 1 października 1938 r. w Krasnymstawie. Ukończył studia historyczne na Uniwersytecie Warszawskim (1960), doktoryzował się w 1966 r., a habilitację uzyskał w […]
Zdradzeni, schwytani, upokorzeni. Historie władców wziętych do niewoli
Niewola władcy to nie tylko osobista tragedia - to moment, w którym historia zmienia bieg. Kiedy przywódca trafia w ręce wroga, staje się żywym symbolem klęski, narzędziem szantażu i kartą przetargową o najwyższej stawce. Czasem jego uwięzienie oznaczało gigantyczny okup, czasem upokarzającą demonstrację potęgi zwycięzcy, a niekiedy - koniec całej epoki. Od starożytnego Rzymu po […]
Najważniejsze rocznice historyczne 2026. Jakie wydarzenia będziemy obchodzić w 2026 roku?
Każdy kolejny rok przynosi okazję do upamiętnienia i ponownego namysłu nad wydarzeniami, które ukształtowały polską historię. Rok 2026 będzie w Polsce rokiem szczególnie gęstym od znaczących rocznic historycznych - od uchwalenia dwóch kluczowych konstytucji, przez rocznice powstań śląskich, aż po dramatyczne wydarzenia XX wieku, takie jak zamach majowy, robotnicze protesty w PRL oraz wprowadzenie stanu […]
Nawrocki wręczył Zełenskiemu dokumenty o Wołyniu. Prezent z ciężarem historii
Podczas oficjalnej wizyty prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego w Polsce 19 grudnia 2025 r. prezydent Karol Nawrocki wręczył ukraińskiemu przywódcy wyjątkowy prezent - dwutomową publikację Dokumenty zbrodni wołyńskiej wydaną przez Instytut Pamięci Narodowej. Ten gest, choć symboliczny, ma znaczenie znacznie głębsze niż standardowa wymiana upominków państwowych - wpisuje się w trwający dialog historyczny i polityczny pomiędzy Warszawą […]
Herb w bożonarodzeniowej szopce przed Pałacem Prezydenckim. Skąd się tam wziął i co oznacza?
Przed Pałac Prezydencki w Warszawie stanęła w tym roku góralska szopka betlejemska, która od pierwszych godzin po montażu wywołała ożywioną dyskusję w mediach społecznościowych. Uwagę części komentujących przyciągnął herb umieszczony we wnętrzu stajenki. Pojawiły się pytania, czy jest to godło państwowe, herb Prezydenta RP, czy może znak o innym znaczeniu. Odpowiedź jest jednoznaczna: to herb […]
Okrągły Stół trafi do muzeum. Kulisy decyzji ujawnia były dyrektor MHP
Przeniesienie Okrągłego Stołu z Pałacu Prezydenckiego do Muzeum Historii Polski wywołało gwałtowne reakcje polityczne i medialne. Dla jednych to symboliczny demontaż jednego z symboli III RP, dla innych - naturalny krok porządkujący przestrzeń państwową. W tle sporu pojawił się jednak głos, który znacząco zmienia perspektywę całej sprawy. Kulisy decyzji sprzed lat Były dyrektor Muzeum Historii […]
Zwrot 73 średniowiecznych dokumentów polsko-krzyżackich. Publikujemy pełną listę odzyskanych pergaminów
Do Polski wrócił bezcenny zespół 73 dokumentów pergaminowych z lat 1215-1466, obejmujący papieskie bulle, cesarskie potwierdzenia przywilejów oraz donacje i układy polsko-krzyżackie z XIII-XV wieku. To jeden z najważniejszych zwrotów zrabowanych archiwaliów w ostatnich dekadach. Prezentujemy pełną, imienną listę wszystkich odzyskanych dokumentów.
Niemiecki Bundestag za budową stałego pomnika polskich ofiar wojny w Berlinie. AfD jako jedyna nie poparła uchwały
Niemiecki Bundestag przyjął uchwałę wzywającą rząd federalny do niezwłocznego rozpoczęcia prac nad budową stałego pomnika polskich ofiar II wojny światowej i niemieckiej okupacji w latach 1939-1945. Monument ma stanąć w Berlinie, w miejscu dawnej Opery Krolla - tam, gdzie latem odsłonięto tymczasowy trzydziestotonowy Kamień Pamięci, a gdzie 1 września 1939 r. Adolf Hitler ogłosił atak […]
Zwrot zrabowanych dóbr kultury. Do Polski wracają dokumenty polsko-krzyżackie z XIII-XV wieku
Polska odzyskuje jedne z najcenniejszych zrabowanych dóbr kultury w swojej historii. Do kraju wracają 73 pergaminowe dokumenty z XIII-XV wieku, a także gotycka głowa św. Jakuba Starszego z kościoła NMP na Zamku Wysokim w Malborku. Minister kultury Marta Cienkowska podkreśliła, że odzyskanie tych obiektów zamyka wieloletni proces starań o zwrot zrabowanych archiwaliów i stanowi realny […]
