Najsłynniejsze osoby urodzone w każdym województwie. Kto pochodzi z twojego regionu? |
Na terenie dzisiejszych polskich województw rodziły się postacie znane na całym świecie, od Kopernika po Katarzynę Wielką. Na naszej mapie wskazaliśmy po jednej osobie z każdego województwa, a tutaj przedstawiamy szerszy, subiektywny wybór kandydatów z każdego regionu.
Przyjęliśmy jedną zasadę. Liczy się miejsce urodzenia według dzisiejszych granic administracyjnych, bez względu na to, do jakiego państwa należało ono w chwili narodzin. Dlatego obok polskich noblistów i świętych pojawiają się tu rosyjska caryca czy pruski feldmarszałek. W każdym województwie wskazujemy co najmniej jednego Polaka.
Przyjęte kryterium wyklucza Jana III Sobieskiego, urodzonego w Olesku na terenie dzisiejszej Ukrainy. Na liście nie ma też Bolesława Chrobrego, którego miejsce urodzenia pozostaje nieznane. Każdą sekcję otwiera osoba przedstawiona na mapie, a dalej wymieniamy innych kandydatów. Województwa podajemy w kolejności alfabetycznej.
Dolnośląskie
Manfred von Richthofen urodził się w 1892 r. we Wrocławiu. Jako „Czerwony Baron” stał się najskuteczniejszym pilotem myśliwskim I wojny światowej, z 80 zwycięstwami powietrznymi na koncie. Zginął w kwietniu 1918 r. nad Sommą, a jego czerwony trójpłatowiec Fokker do dziś pojawia się w filmach i grach.
Z Wrocławia pochodziła także Edyta Stein (ur. 1891 r.), filozofka z rodziny żydowskiej, która przeszła na katolicyzm i wstąpiła do karmelu. Zamordowana w Auschwitz w 1942 r., została kanonizowana przez Jana Pawła II i ogłoszona współpatronką Europy. W tym samym mieście w 1906 r. przyszedł na świat Dietrich Bonhoeffer, luterański teolog związany z opozycją antyhitlerowską, stracony przez nazistów w kwietniu 1945 r. We Wrocławiu urodzili się też nobliści Max Born i Fritz Haber.
We Wrocławiu urodził się również Hubert Hurkacz (ur. 1997 r.). Tenisista wygrał turnieje rangi Masters 1000 w Miami i Szanghaju, a w 2021 r. doszedł do półfinału Wimbledonu.
Kujawsko-pomorskie
Mikołaj Kopernik urodził się w 1473 r. w Toruniu. W dziele O obrotach sfer niebieskich, wydanym w 1543 r., umieścił w centrum układu Słońce zamiast Ziemi i tym samym zmienił sposób, w jaki ludzkość patrzy na wszechświat.
W Kowalu w 1310 r. urodził się Kazimierz Wielki, ostatni król z dynastii Piastów. Za jego panowania spisano statuty wiślicko-piotrkowskie, a w 1364 r. założył w Krakowie Akademię, z której wyrósł Uniwersytet Jagielloński.
Lech Wałęsa przyszedł na świat w 1943 r. w Popowie koło Lipna. Elektryk ze Stoczni Gdańskiej stanął na czele „Solidarności”, w 1983 r. otrzymał Pokojową Nagrodę Nobla, a w latach 1990-1995 był prezydentem RP.
W Bydgoszczy w 1905 r. urodził się Marian Rejewski, matematyk, który pod koniec 1932 r. złamał szyfr niemieckiej maszyny Enigma. Z Kcyni pochodził Jan Czochralski (ur. 1885 r.), który opracował metodę hodowli monokryształów. Dzięki niej produkuje się dziś krzem do układów scalonych w niemal każdym telefonie i komputerze.
Lubelskie
Henryk Sienkiewicz urodził się w 1846 r. w Woli Okrzejskiej. Autor Trylogii i Quo vadis był pierwszym polskim laureatem literackiej Nagrody Nobla, którą otrzymał w 1905 r.
W 1847 r. w Hrubieszowie przyszedł na świat Bolesław Prus, czyli Aleksander Głowacki. Jego Lalka uchodzi za jedną z najważniejszych polskich powieści XIX w. Z Lublina pochodził Henryk Wieniawski (ur. 1835 r.), skrzypek wirtuoz i kompozytor, którego imię nosi jeden z najbardziej prestiżowych konkursów skrzypcowych na świecie.
Jan Zamoyski (ur. 1542 r. w Skokówce) był kanclerzem i hetmanem wielkim koronnym. W 1580 r. założył Zamość, renesansowe „miasto idealne”, a kilkanaście lat później Akademię Zamojską.
Lubuskie
Olga Tokarczuk urodziła się w 1962 r. w Sulechowie. Autorka Biegunów i Ksiąg Jakubowych otrzymała literackiego Nobla za 2018 r., przyznanego jej rok później.
W Niegosławicach w 1936 r. przyszedł na świat Günter Blobel, biolog, który odkrył, że białka mają wbudowane sygnały kierujące je we właściwe miejsce w komórce. W 1999 r. otrzymał za to Nagrodę Nobla z medycyny.
Z Zielonej Góry pochodzi Maryla Rodowicz (ur. 1945 r.), jedna z najpopularniejszych polskich piosenkarek ostatniego półwiecza. W Gorzowie w 1929 r. urodziła się Christa Wolf, jedna z najważniejszych pisarek NRD. Swoje dzieciństwo w tym mieście opisała w powieści Wzorce dzieciństwa.
Łódzkie
Artur Rubinstein urodził się w 1887 r. w Łodzi. Przez kilkadziesiąt lat koncertował na całym świecie i uchodził za jednego z najwybitniejszych interpretatorów Chopina.
Z Łodzi pochodził także Julian Tuwim (ur. 1894 r.), poeta grupy Skamander i autor Lokomotywy, na której wychowały się kolejne pokolenia dzieci. W Kobielach Wielkich w 1867 r. urodził się Władysław Reymont, autor Chłopów i Ziemi obiecanej, laureat Nagrody Nobla z 1924 r.
W Brzeźnicy, dziś Nowej Brzeźnicy, w 1415 r. przyszedł na świat Jan Długosz, autor Roczników, czyli kronik sławnego Królestwa Polskiego, jednej z najobszerniejszych kronik średniowiecznej Europy.
Święta Faustyna Kowalska urodziła się w 1905 r. w Głogowcu. Zakonnica i mistyczka, autorka Dzienniczka, przyczyniła się do rozpowszechnienia na świecie nabożeństwa do Miłosierdzia Bożego. Została kanonizowana w 2000 r.
Ze Zduńskiej Woli pochodził Max Factor, właściwie Maksymilian Faktorowicz, pionier makijażu filmowego. W Hollywood stworzył kosmetyki dla gwiazd kina i markę, która do dziś nosi jego nazwisko.
Małopolskie

Metropolita krakowski ks. arcybiskup Karol Wojtyła okadza ołtarz z relikwiami podczas uroczystej Mszy Świętej
Karol Wojtyła, późniejszy Jan Paweł II, urodził się w 1920 r. w Wadowicach. Był papieżem w latach 1978-2005, a w 2014 r. został ogłoszony świętym.
W Krakowie w 1520 r. urodził się Zygmunt II August, ostatni król z dynastii Jagiellonów, za którego panowania w 1569 r. zawarto unię lubelską.
Również w Krakowie, w 1838 r., urodził się Jan Matejko, autor Bitwy pod Grunwaldem i Hołdu pruskiego, malarz, który ukształtował wyobrażenie Polaków o własnej historii.
W Podgórzu, dziś części Krakowa, w 1872 r. urodziła się Helena Rubinstein, założycielka światowej marki kosmetycznej noszącej jej nazwisko. Dorastała na krakowskim Kazimierzu.
W Suchej Beskidzkiej w 1906 r. przyszedł na świat Billy Wilder, reżyser Bulwaru Zachodzącego Słońca i Pół żartem, pół serio, zdobywca sześciu Oscarów i jeden z najważniejszych twórców klasycznego Hollywood.
Mazowieckie
Maria Skłodowska-Curie urodziła się w 1867 r. w Warszawie. Odkryła polon i rad, a jako pierwsza osoba w historii zdobyła dwie Nagrody Nobla, z fizyki w 1903 r. i z chemii w 1911 r.
Równie mocnym kandydatem jest Fryderyk Chopin, urodzony w 1810 r. w Żelazowej Woli pod Sochaczewem. Jego utwory należą do kanonu muzyki fortepianowej na całym świecie.
Na terenie dzisiejszego województwa mazowieckiego urodziły się też dwie wielkie postacie polskiego renesansu. Zygmunt I Stary przyszedł na świat w 1467 r. w Kozienicach i przez ponad czterdzieści lat rządził Polską w czasach jej złotego wieku. W Sycynie ok. 1530 r. urodził się Jan Kochanowski, najwybitniejszy poeta polskiego renesansu, autor Trenów.
W Warszawie w 1745 r. przyszedł na świat Kazimierz Pułaski, konfederat barski, który zmarł z ran odniesionych w 1779 r. pod Savannah, w walce o niepodległość Stanów Zjednoczonych. Amerykanie uznają go za ojca swojej kawalerii, a w 2009 r. pośmiertnie otrzymał honorowe obywatelstwo USA.
Z dzisiejszego Mazowsza wywodzą się też twórcy Hollywood. W Warszawie urodził się Samuel Goldwyn, właściwie Szmuel Gelbfisz, producent, którego nazwisko do dziś widnieje w nazwie wytwórni Metro-Goldwyn-Mayer. W Krasnosielcu przyszli na świat trzej z braci Warnerów, Harry, Albert i Sam, którzy razem z najmłodszym bratem Jackiem, urodzonym już w Kanadzie, założyli w 1923 r. wytwórnię Warner Bros.
W Płońsku w 1886 r. urodził się Dawid Ben Gurion, jeden z twórców państwa Izrael i jego pierwszy premier.
W Warszawie urodzili się też Robert Lewandowski (ur. 1988 r.) i Iga Świątek (ur. 2001 r.). Lewandowski jest najskuteczniejszym strzelcem w historii reprezentacji Polski i dwukrotnym laureatem nagrody FIFA dla najlepszego piłkarza świata. Świątek jako pierwsza Polka została liderką światowego rankingu tenisistek i wielokrotnie wygrywała turnieje wielkoszlemowe, w tym Roland Garros i Wimbledon.
Opolskie
Miroslav Klose urodził się w 1978 r. w Opolu, w rodzinie sportowców. Z reprezentacją Niemiec został mistrzem świata w 2014 r. Na mundialach strzelił łącznie 16 goli i przez dwanaście lat był najskuteczniejszym strzelcem w historii turnieju, dopóki w 2026 r. nie wyprzedzili go Lionel Messi i Kylian Mbappé.
W Grodkowie w 1769 r. przyszedł na świat Józef Elsner, kompozytor i pedagog, współtwórca Konserwatorium Warszawskiego. Pochodził z niemieckiej rodziny, a z wyboru czuł się Polakiem. Do historii przeszedł przede wszystkim jako nauczyciel młodego Chopina.
W Nysie w 1912 r. urodził się Konrad Bloch, biochemik, który za badania nad przemianami cholesterolu w organizmie otrzymał w 1964 r. Nagrodę Nobla z medycyny. W Łowkowicach koło Kluczborka w 1811 r. przyszedł na świat ks. Jan Dzierżon, pszczelarz, który odkrył zjawisko dzieworództwa u pszczół i skonstruował ul z ruchomymi plastrami.
Podkarpackie
Ignacy Łukasiewicz urodził się w 1822 r. w Zadusznikach. Farmaceuta wspólnie z Janem Zehem opracował metodę otrzymywania nafty z ropy naftowej. Zaprojektował również lampę naftową, którą wykonał lwowski blacharz Adam Bratkowski. Był też współzałożycielem kopalni ropy w Bóbrce, jednego z pionierskich zakładów przemysłu naftowego na świecie.
W Dubiecku w 1735 r. przyszedł na świat Ignacy Krasicki, biskup warmiński i „książę poetów”, autor bajek i satyr czytanych w szkołach do dziś. Z Dębicy pochodził Krzysztof Penderecki (ur. 1933 r.), kompozytor, którego muzykę wykorzystali w swoich filmach m.in. Stanley Kubrick w Lśnieniu i David Lynch.
W Sanoku w 1929 r. urodził się Zdzisław Beksiński, malarz mrocznych, fantastycznych wizji, rozpoznawalnych na całym świecie. Z Podkarpacia pochodzili też dwaj reformatorzy teatru o światowej renomie, Tadeusz Kantor z Wielopola Skrzyńskiego i Jerzy Grotowski, urodzony w 1933 r. w Rzeszowie.
Podlaskie
Ludwik Zamenhof urodził się w 1859 r. w Białymstoku. W 1887 r. ogłosił projekt esperanta, międzynarodowego języka, którym do dziś posługują się ludzie na wszystkich kontynentach.
Suwałki są miejscem urodzenia dwóch postaci z kanonu polskiej kultury. Maria Konopnicka (ur. 1842 r.) napisała słowa Roty i baśń O krasnoludkach i o sierotce Marysi. Andrzej Wajda (ur. 1926 r.) stworzył m.in. Popiół i diament oraz Człowieka z żelaza, nagrodzonego Złotą Palmą w Cannes, a w 2000 r. otrzymał honorowego Oscara.
Z Białegostoku pochodził również Albert Sabin (ur. 1906 r.), lekarz, który opracował doustną szczepionkę przeciw polio i przyczynił się do niemal całkowitego wyeliminowania tej choroby.
Pomorskie
Donald Tusk urodził się w 1957 r. w Gdańsku. Historyk z wykształcenia, był premierem w latach 2007-2014 i przewodniczącym Rady Europejskiej, a w grudniu 2023 r. ponownie stanął na czele rządu.
W Gdańsku w 1611 r. urodził się astronom Jan Heweliusz, twórca szczegółowych map Księżyca. W 1686 r. przyszedł tu na świat Daniel Gabriel Fahrenheit, wynalazca termometru rtęciowego i skali temperatury, której do dziś używają Amerykanie.
Z Gdańska pochodził także filozof Arthur Schopenhauer (ur. 1788 r.), autor Świata jako woli i przedstawienia, oraz noblista Günter Grass, który w Blaszanym bębenku uwiecznił przedwojenne miasto.
Śląskie
Adam Małysz urodził się w 1977 r. w Wiśle. Czterokrotnie wygrywał klasyfikację generalną Pucharu Świata w skokach narciarskich i zdobył cztery medale olimpijskie, a na początku XXI w. wywołał w Polsce prawdziwe szaleństwo na punkcie tej dyscypliny.
Z Katowic pochodził Jerzy Kukuczka (ur. 1948 r.), drugi człowiek w historii, który zdobył wszystkie czternaście ośmiotysięczników. Wojciech Korfanty (ur. 1873 r. w Sadzawkach, dziś części Siemianowic Śląskich) był przywódcą III powstania śląskiego z 1921 r. i jednym z ojców polskiego Górnego Śląska.
W Czernicy w 1933 r. urodził się Henryk Mikołaj Górecki, kompozytor. Nagranie jego III Symfonii, zwanej Symfonią pieśni żałosnych, z 1992 r. sprzedało się w ponad milionie egzemplarzy. W Gliwicach w 1985 r. przyszedł na świat Lukas Podolski, który razem z Klose sięgnął z Niemcami po mistrzostwo świata w 2014 r.
Świętokrzyskie
Witold Gombrowicz urodził się w 1904 r. w Małoszycach koło Opatowa. Autor Ferdydurke i Trans-Atlantyku od 1939 r. żył na emigracji, przez ponad dwadzieścia lat w Argentynie, a pod koniec życia w Berlinie Zachodnim i we Francji. Należy do najczęściej tłumaczonych polskich pisarzy.
W Strawczynie w 1864 r. przyszedł na świat Stefan Żeromski, autor Przedwiośnia i Syzyfowych prac, w których wykorzystał wspomnienia z nauki w kieleckim gimnazjum. Z Kielc pochodził Gustaw Herling-Grudziński (ur. 1919 r.), autor Innego świata, jednego z najbardziej znanych literackich świadectw pobytu w sowieckich łagrach.
W Starachowicach w 1952 r. urodziła się Krystyna Janda, gwiazda Człowieka z marmuru i laureatka nagrody dla najlepszej aktorki w Cannes za rolę w Przesłuchaniu.
Na przełomie XVI i XVII w. w Czarncy koło Włoszczowy urodził się Stefan Czarniecki, hetman i bohater walk ze Szwedami w czasie potopu. Jego nazwisko pada w Mazurku Dąbrowskiego.
Warmińsko-mazurskie
Joanna Jędrzejczyk urodziła się w 1987 r. w Olsztynie. W 2015 r. jako pierwsza Polka zdobyła pas mistrzowski UFC, największej organizacji MMA na świecie, i broniła go przez ponad dwa lata.
Z Olsztyna pochodzi także Juliusz Machulski (ur. 1955 r.), reżyser Seksmisji i Kilera, filmów, których dialogi weszły do potocznej polszczyzny. W Barczewie w 1877 r. urodził się Feliks Nowowiejski, kompozytor muzyki do Roty, do której słowa napisała urodzona w Suwałkach Konopnicka.
Na terenie dzisiejszego województwa urodzili się również niemiecki filozof Johann Gottfried Herder i lekarz Emil von Behring. Herder (ur. 1744 r. w Morągu) jako jeden z pierwszych opisał naród jako wspólnotę języka i kultury. Behring (ur. 1854 r. w Ławicach koło Iławy) opracował surowicę przeciw błonicy i w 1901 r. otrzymał pierwszą w historii Nagrodę Nobla z medycyny.
Wielkopolskie
Wisława Szymborska urodziła się w 1923 r. w Prowencie, dziś części Kórnika. W 1996 r. otrzymała literacką Nagrodę Nobla.
Z Poznania pochodził Paul von Hindenburg (ur. 1847 r.), zwycięzca spod Tannenbergu z 1914 r., a później prezydent Niemiec, który w 1933 r. powołał Hitlera na kanclerza. W tym samym mieście w 1931 r. urodził się Krzysztof Komeda, legenda polskiego jazzu i autor muzyki do Dziecka Rosemary Romana Polańskiego.
W Szklarce Przygodzickiej w 1950 r. przyszedł na świat Krzysztof Wielicki, który w 1980 r. razem z Leszkiem Cichym jako pierwszy stanął zimą na szczycie Mount Everestu.
Zachodniopomorskie
Katarzyna II Wielka urodziła się w 1729 r. w Szczecinie jako niemiecka księżniczka Zofia Fryderyka Augusta. Jako caryca rządziła Rosją w latach 1762-1796 i była jedną z głównych sprawczyń rozbiorów Polski.
W Świdwinie w 1821 r. urodził się Rudolf Virchow, lekarz, twórca patologii komórkowej, czyli teorii, według której choroby mają źródło w zmianach zachodzących w komórkach. Ze Szczecina pochodził Alfred Döblin (ur. 1878 r.), autor powieści Berlin Alexanderplatz.
Z Gryfic pochodzi Grzegorz Krychowiak (ur. 1990 r.), wieloletni reprezentant Polski, który z Sevillą dwukrotnie wygrał Ligę Europy.









