Kategoria: Artykuły
Emaus, Rękawka – o krakowskich zwyczajach wielkanocnych
W epoce średniowiecza Emausami nazywano wyprawy podejmowane w Poniedziałek Wielkanocny, których celem były nabożeństwa i odpusty odbywające się w kościołach i kaplicach. A jak wygląda ta tradycja dzisiaj? „Po miastach mianowicie, a tem samem w Krakowie w pierwszy poniedziałek wylega co żyje na Emaus! Jest to na pamiątkę objawienia się Chrystusa uczniom będącym w drodze […]
„Turki” – strażnicy Grobu Pańskiego
Corocznie w Sanktuarium św. Antoniego z Padwy w Koziegłówkach (woj. śląskie) w Mszy Rezurekcyjnej uczestniczy korowód barwnych postaci. To „turki” – jak podkreślają mieszkańcy tej miejscowości, jest to stara tradycja, która na stałe zadomowiła się w murach świątyni. Każdego roku grupa młodych chłopców wkłada barwne szaty i staje przy Symbolicznym Grobie Jezusa.
Długosz, Marzanna i… strachy polne? O rytach wczesnowiosennych
Pierwszy dzień wiosny mamy już za sobą. Spaliliśmy i utopiliśmy Marzannę, a teraz celebrujemy okres wielkanocny, bowiem w tym roku święta te przyszły wyjątkowo szybko. Już niebawem będziemy przygotowywać się do następnych obrzędów. Powoli w niepamięć odchodzi to, co stare, ustępując miejsca nowemu. Nowa jest pora roku, nowa aura, rozpoczyna się cykl wegetatywny, bowiem natura […]
Skąd się wzięła Wielkanoc? W zrytualizowanym świecie Wielkiej Nocy
Wielkanoc jest najważniejszym świętem w religii chrześcijańskiej. Szczególnie w obrządku prawosławnym ten okres gra zasadniczą rolę, bowiem to właśnie jemu podyktowana jest cała doroczna liturgia. Podczas Wielkiej Nocy celebruje się śmierć i zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa, a obrzędy związane z tym świętem nawiązują ściśle do pory roku, a więc wiosny i jej wczesnego stadium. To okres […]
Obchody Wielkiego Tygodnia w Sewilli
Hiszpania – kraj przyciągający ciepłym klimatem, śródziemnomorską kuchnią oraz mnóstwem zabytków. Jednak w ciągu tego tygodnia jej centrum stała się Sewilla, i to z zupełnie innych powodów. Tłumy turystów i pielgrzymów ściągają na uroczystości związane z obchodami Wielkiego Tygodnia.
Dziesięciu napastników – jeden gol z Finlandią. Pierwsze zwycięstwo reprezentacji w stolicy
Dzieje Polski i Finlandii na początku XX wieku były bardzo podobne. Oba narody po wielu latach odzyskały w wyniku I wojny światowej własne państwa, ale wkrótce musiały raz jeszcze stanąć do walki. Finowie w 1918 w tragicznej wojnie domowej, Polacy w latach 1919-1921 przeciw bolszewickiej Rosji. Po tym okresie pełnym okrutnych wydarzeń można było jednak w końcu skupić się na tworzeniu mniej […]
Tradycje i zwyczaje wielkanocne. Palenie Judasza
W wielu polskich miejscowościach, zwłaszcza w Małopolsce, istniał zwyczaj, że w Wielką Środę lub w Wielki Czwartek palono lub topiono kukłę symbolizującą Judasza.
Henryk II i Bolesław Szczodry – zabójcy świętych
Jak dobrze wiemy, historia lubi się powtarzać. Tam, gdzie jest do podziału władza i wpływy, znikają przyjaźnie i bardzo często więzy rodzinne. Jednym z bardziej klasycznych konfliktów tego typu jest ten pomiędzy kościołem a władzą świecką. Konflikt o władzę wybuchał w Europie w różnym czasie i różnych miejscach, miał zazwyczaj podobny kształt i przebieg. Tak […]
Tradycje i zwyczaje wielkanocne. Barwne Pucheroki z Małopolski
Bardzo wiele tradycji małopolskich w miarę rozwoju dziejowych procesów stało się tradycjami krakowskimi, niektóre natomiast miały swój początek właśnie w Krakowie, ale ostatecznie stały się obrzędami charakterystycznymi tylko dla kilku miejscowości.
Kontakty piłkarskiej reprezentacji Polski ze Związkiem Sowieckim oraz Węgrami w latach 1948–1956
Aż do 1957 roku nie rozegraliśmy z naszymi wschodnimi sąsiadami żadnego oficjalnego pojedynku, a i ten z przytoczonego wyżej roku został na nas niejako wymuszony w ramach kwalifikacji do Mistrzostw Świata w 1958 roku1 Gowarzewski A. i in., Biało-czerwoni…, s. 77. [↩]
