Artykuły z tagiem:: "PRL"

Minimalizm, neopozytywizm, realizm… Rzecz o Stanisławie Stommie

Minimalizm, neopozytywizm, realizm… Rzecz o Stanisławie Stommie

Można zadawać sobie dzisiaj pytanie, czy bez wsparcia i doświadczenia katolików świeckich wykształciłaby się opozycja antysystemowa w PRL? Z pewnością tak, ale byłaby uboższa ideowo, ponieważ opierałaby się tylko na lewicy. Teraz trzeba zadać drugie pytanie, czym byliby katolicy świeccy bez Środowiska „Znak” i Stanisława Stommy? Prawdopodobnie podporządkowaliby się komunistom, zasilili szeregi emigracji, więźniów lub […]

Tygodnik Powszechny w przestrzeni społeczno-politycznej stalinowskiej Polski

Tygodnik Powszechny w przestrzeni społeczno-politycznej stalinowskiej Polski

Zakończenie II wojny światowej i „wyzwolenie” Polski spod okupacji hitlerowskiej spowodowało wyjście ocalałej inteligencji z podziemia oraz powrót z wewnętrznej emigracji. Szczególnie odczuwalne było to w uniwersyteckim Krakowie. Właśnie tam, w środowisku skupionym wokół ks. abp. Adama Stefana Sapiehy, narodziła się myśl wydawania katolicko-społecznego czasopisma.

Siedem niezwykłych lat – Konferencja Episkopatu Polskiego wobec wyzwań lat 1963–1970

Siedem niezwykłych lat – Konferencja Episkopatu Polskiego wobec wyzwań lat 1963–1970

Nawiązując do tytułu, może paść pytanie: dlaczego akurat ten okres był niezwykły? Przede wszystkim dlatego, że nastąpiło wtedy wiele zmian: rewolucja seksualna, wojna w Wietnamie, strajki studenckie, podbój kosmosu, a ponadto ferment w łonie Kościoła.

„Będzie o ten list wielka awantura”. Geneza i powstanie Listu 34. Część 2

„Będzie o ten list wielka awantura”. Geneza i powstanie Listu 34. Część 2

14 marca 1964 r. Antoni Słonimski – przywódca grupy opozycyjnych członków Związku Literatów Polskich – złożył w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów krótki tekst podpisany przez 34 pisarzy i naukowców. Pomimo skromnej formy, uznaje się go za jeden z pierwszych protestów przeciwko polityce kulturalnej Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. Jak doszło do powstania dokumentu nazwanego Listem 34?

„Będzie o ten list wielka awantura”. Geneza i powstanie Listu 34. Część 1

„Będzie o ten list wielka awantura”. Geneza i powstanie Listu 34. Część 1

14 marca 1964 r. Antoni Słonimski – przywódca grupy opozycyjnych członków Związku Literatów Polskich – złożył w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów krótki tekst podpisany przez 34 pisarzy i naukowców. Pomimo skromnej formy, uznaje się go za jeden z pierwszych protestów przeciwko polityce kulturalnej Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. Jak doszło do powstania dokumentu nazwanego Listem 34?

Polski październik 1956 i jego wpływ na stosunki Kościół-państwo

Polski październik 1956 i jego wpływ na stosunki Kościół-państwo

Wydarzenia Października ’56 dały polskiemu społeczeństwu nadzieję na odmianę rzeczywistości społeczno-politycznej. A nie były to bezpodstawne przewidywania. Zaczęło się od tzw. odwilży, następne były: zmiany w aparacie represji, XX Zjazd KC KPZR i potępienie kultu jednostki, przetasowania personalne w administracji państwowej i partyjnej, a w końcu wybór, bez wiedzy Moskwy (początkowo), Władysława Gomułki na I […]

„Czterdzieści pięć lat, które wstrząsnęły Polską. Historia polityczna PRL” – J. Eisler - recenzja

„Czterdzieści pięć lat, które wstrząsnęły Polską. Historia polityczna PRL” – J. Eisler - recenzja

Okres przez jednych wspominany z sentymentem, przez innych kojarzony przede wszystkim z sowiecką dominacją w Europie Wschodniej i podejmowaniem najważniejszych decyzji dotyczących Polski na Kremlu. Jakim państwem była Polska Rzeczpospolita Ludowa?

Obraz społeczeństwa Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w prozie Marka Hłaski - część II

Obraz społeczeństwa Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w prozie Marka Hłaski - część II

„To wiek dwudziesty (…): Izolda mieszka w burdelu, a Tristan pije z sutenerami na rogu”1. Tymi słowami gorzko charakteryzuje rzeczywistość lat 50. Grzegorz – jeden z bohaterów Ósmego dnia tygodnia – i taki jej wizerunek jest widoczny w większości utworów Marka Hłaski. Na podstawie kilku pozycji pochodzących z polskiego okresu jego twórczości postaram się naszkicować […]

Obraz społeczeństwa Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej w prozie Marka Hłaski - część I

Obraz społeczeństwa Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej w prozie Marka Hłaski - część I

„To wiek dwudziesty (…): Izolda mieszka w burdelu, a Tristan pije z sutenerami na rogu”1. Tymi słowami gorzko charakteryzuje rzeczywistość lat 50. Grzegorz – jeden z bohaterów Ósmego dnia tygodnia – i taki jej wizerunek jest widoczny w większości utworów Marka Hłaski. Na podstawie kilku pozycji, pochodzących z polskiego okresu jego twórczości, postaram się naszkicować […]

Śląskie (również kluski) w Himalajach i nie tylko… Kilka słów o Górnym Śląsku w PRL-u na podstawie spuścizny Jerzego Kukuczki

Śląskie (również kluski) w Himalajach i nie tylko… Kilka słów o Górnym Śląsku w PRL-u na podstawie spuścizny Jerzego Kukuczki

O Śląsku w kontekście przynależności państwowej i gospodarce mówi się od dawna i dużo. Znacznie mniej uwagi poświęca się zagadnieniu tożsamości w ujęciu tego regionu jako odrębnego tworu, a już najmniej w kontekście historii najnowszej. Może warto zatem sięgnąć do nie tak dawnych doświadczeń i przyjrzeć się, jak na mieszkańców GOP-u wpłynęły wielowiekowe roszady geopolityczne […]